۱۷دسامبر ۲۰۲۵- با افزایش چاقی، فشار خون بالا، دیابت نوع 2 و آپنه خواب، موارد بیماری مزمن پیشرفته کبد و در نتیجه زخم و سیروز کبدی نیز رو به افزایش است. بیماران معمولاً زمانی تشخیص داده می‌ شوند که علائمی مانند خونریزی گوارشی، تجمع مایع یا یرقان بروز می‌ کند؛ یعنی زمانی که بیماری کبدی به مراحل پیشرفته رسیده است. این مشکل باعث شد پژوهشگران کلینیک مایو یک مدل هوش مصنوعی طراحی کنند که توانست تعداد تشخیص ‌های بیماری مزمن پیشرفته کبد را در بیماران بدون علامت دو برابر کند و به پزشکان امکان دهد قبل از پیشرفت بیماری، درمان را آغاز کنند.

دکتر دوگ سیمونتو، فوق ‌تخصص پیوند کبد در کلینیک مایو و نویسنده اصلی مطالعه ی منتشر شده در مجلهNature Medicine ، گفت: «بیماری مزمن کبد یک وضعیت پیشرونده است، بنابراین هرچه زودتر آن را تشخیص دهیم، زودتر می ‌توانیم از پیشرفت آن به مراحل غیرقابل برگشت جلوگیری کنیم. مداخله زودهنگام ممکن است احتمال نیاز بیمار به پیوند کبد را در آینده کاهش دهد».

قلب و کبد، ارتباط نزدیکی با یکدیگر دارند. زخم کبد می ‌تواند باعث افزایش فشار موضعی شود که بر قلب تأثیر می‌ گذارد. در نتیجه، آزمایشی به نام الکتروکاردیوگرام (ECG) می‌ تواند تغییرات سیگنال‌ های الکتریکی قلب را که با بیماری پیشرفته کبد مرتبط است، ثبت کند. دکتر سیمونتو و همکارانش یک مدل هوش مصنوعی طراحی کردند تا داده‌ های ۱۱۵۱۳بیمار کلینیک مایو را که تحتECG روتین قرار گرفته بودند، تحلیل کند. این مدل الگوهای مرتبط با بیماری پیشرفته کبد را در داده‌ های ECG شناسایی کرد و توانست دو برابر بیشتر از روش‌ های استاندارد، بیماران مبتلا را تشخیص دهد. تشخیص‌ ها با تصویربرداری معتبر یا آزمایش خون تأیید شد.

دکتر دیوید راشلو، پزشک خانواده در سیستم سلامت کلینیک مایو و از نویسندگان این مطالعه، گفت: «به‌ عنوان یک پزشک خانواده، بارها دیده ‌ام که بیماری پیشرفته کبد – که اغلب تا زمان غیرقابل برگشت شدن بدون علامت است – چگونه می‌ تواند از دید پنهان بماند. بسیاری از بیمارانی که با مدلAI-ECG  شناسایی شدند، هیچ اطلاعی از ابتلای خود به بیماری پیشرفته کبد نداشتند. با شناسایی زودهنگام این موارد، توانستیم آن ‌ها را سریعاً با داروی مناسب درمان کنیم؛ زمانی که مداخله واقعاً می ‌تواند تفاوت ایجاد کند. برای این بیماران، این فناوری نه ‌تنها تشخیص را ممکن کرد، بلکه فرصتی برای نتایج بهتر سلامتی فراهم آورد و حتی ممکن است جان برخی را نجات داده باشد».

در این کارآزمایی بالینی تصادفی، ۲۴۸ پزشک از کلینیک مایو در راچستر و سراسر سیستم سلامت کلینیک مایو شرکت کردند. دکتر راشلو، گفت: «این ایده که یک آزمایش ساده، غیرتهاجمی و ارزان بتواند بیماران در معرض خطر بیماری پیشرفته کبد را شناسایی کند، بسیار جذاب بود. این مطالعه فرصتی فراهم کرد تا هوش مصنوعی را در محیط واقعی بالینی ارزیابی کنیم؛ جایی که آزمون واقعی نوآوری این است که آیا مراقبت از بیماران را بهبود می‌ بخشد یا خیر. ما تازه در آغاز درک ظرفیت کامل ابزارهای مجهز به هوش مصنوعی هستیم و این ابزارها برای مراقبت پیشگیرانه و شخصی ‌سازی ‌شده، نوید بخش هستند».

در گام‌ های بعدی، پژوهشگران طی دو سال آینده بیماران تازه‌ تشخیص ‌داده ‌شده ی مبتلا به بیماری پیشرفته ی کبد را پیگیری خواهند کرد. این پژوهش بخشی از یک برنامه بزرگ ‌تر در کلینیک مایو به نام ابتکار Precure است که بر توسعه ابزارهایی تمرکز دارد که به پزشکان کمک می ‌کند فرآیندهای زیستی را پیش از تبدیل شدن به بیماری یا پیش از پیشرفت به شرایط پیچیده که به سختی به‌ درمان پاسخ می دهند، پیش ‌بینی و متوقف کنند.

منبع:

https://www.news-medical.net/news/20251217/ECG-based-AI-model-doubles-early-liver-disease-diagnoses.aspx